Je moet deze zomer niet naar Italië reizen om Bella ciao, letterlijk vertaald ‘Tot ziens, schoonheid’ te horen. Het Italiaanse strijdlied uit de tweede wereldoorlog is de hoogste nieuwkomer in de hitlijsten. En daar zit de populaire Netflix serie ‘La casa de papel’ voor iets tussen.

La Casa de Papel

La casa de papel, misschien wel de populairste serie van het moment gaat over een man die zichzelf "El Professor" noemt en samen met een team van acht specialisten een briljante overval op de Koninklijke Munt van Spanje organiseert. Samen werken ze maanden aan een minutieus uitgewerkte roof met als doel om zelf 2,4 miljard euro aan bankbiljetten te drukken. Wat volgt is een kat-en-muis-spel met de speciale eenheden van de Spaanse politie. Een absolute aanrader! Ben je bingewatch gevoelig, maak je agenda dan al maar vrij want je zal maar moeilijk kunnen stoppen met kijken.

De serie maakt niet alleen furore in de tv-wereld maar beïnvloedt nu ook het radio landschap. Het nummer ‘bella ciao’ speelt een belangrijke rol in de serie. In seizoen één zingen en dansen de overvallers in volle euforie op de opzwepende tonen van het lied wanneer ze de tunnel waarlangs ze kunnen ontsnappen bereiken. Ook aan de vooravond van de overval zingt ‘el professor’ het lied samen met één van de overvallers om de strijdlust aan te wakkeren.

Het ontstaan van het lied ‘Bella Ciao’

Wanneer je het voor de eerste keer hoort lijkt het een vrolijk nummer maar laat je niet misleiden want er schuilt een triest verhaal achter. Bella Ciao (Italiaans voor "vaarwel schoonheid") werd bekend als een Italiaans volkslied dat uitgroeide tot een antifascistisch verzetslied. Het werd gebruikt door de Italiaanse partizanen tijdens de burgeroorlog van 1943 tot 1945 in hun strijd tegen de fascistische Italiaanse republiek en zijn Duitse nazi bondgenoten. Al snel werd Bella Ciao wereldwijd gebruikt als een antifascistische hymne van vrijheid en verzet.

Bella Ciao heeft mogelijk een nog oudere oorsprong want in het begin van de 19e eeuw bestond er al een nummer met dezelfde naam en melodie. Toen werd Bella Ciao gezongen door de vrouwen van lagere stand die onder barbaarse omstandigheden slecht betaald seizoenswerk moesten verrichten.

Hoe krijgt een Italiaans strijdlied uit WO ll een plaats in een Spaanse serie? Dat wordt duidelijk in de spannende laatste aflevering van seizoen één wanneer ‘el professor’ het lied samen met Berlin zingt aan de vooravond van de overval. Daar komen we te weten dat de grootvader van ‘el professor’ één van de partizanen was en hij zou het lied aan zijn kleinzoon aangeleerd hebben. ‘El professsor’ plande de overval als eerbetoon aan zijn overleden vader en door te stelen van de overheid is het een ultieme vorm van verzet. Bella ciao is dus het ideale lijflied voor de populaire serie.

Bella Ciao in de populaire cultuur

Bella Ciao groeide uit tot internationaal strijdlied voor de inherente rechten van alle mensen die bevrijd moeten worden van elke vorm van tirannie. Hierdoor wordt het nummer vaak ingezet op historische en revolutionaire evenementen.

In 2012 is de melodie van Bella Ciao met aangepaste teksten overgenomen als wereldwijd lied van milieu activisten die actie voeren tegen de broeikasgassen en de opwarming van de aarde ("Do it now").

In April 2018 pasten supporters van voetbalclub F.C. Porto het "Bella Ciao" aan naar "Penta Xau", wat wil zeggen "vaarwel vijfde". Hiermee verwijzen ze naar de gemiste kans van S.L. Benfica om een vijfde keer op rij nationaal kampioen te worden. Iets waar in Portugal tot nu toe enkel F.C. Porto in geslaagd is.

Filmography van Bella Ciao

Bella Ciao is ook al vaak gebruikt als soundtrack in een film. Hiervan kunnen we de volgende vermelden:

  • 1969 - Savage Bridge door Hajrudin Krvavac
  • 2000 - À l'attaque! door by Robert Guédiguian
  • 2004 - Les Fautes d'orthographe door Jean-Jacques Zilbermann
  • 2010 - L'Immortel door Richard Berry
  • 2017 - Le Casa de Papel door Netflix

Betekenis van de tekst in het lied ‘Bella Ciao’

Una mattina mi sono alzato, o bella, ciao! bella, ciao! bella, ciao, ciao, ciao! Una mattina mi sono alzato, e ho trovato l’invasor. Op een ochtend trof ik de vijand O bella ciao, bella ciao, bella ciao, ciao, ciao! Op een ochtend trof ik de vijand heel alleen voor dag en dauw.
O partigiano, portami via, o bella, ciao! bella, ciao! bella, ciao, ciao, ciao! O partigiano, portami via, ché mi sento di morir. Kameraden, laat mij niet liggen! O bella ciao, bella ciao, bella ciao, ciao, ciao! Kameraden, laat mij niet liggen! Want ik voel: de dood komt gauw.
E se io muoio da partigiano, o bella, ciao! bella, ciao! bella, ciao, ciao, ciao! E se io muoio da partigiano, tu mi devi seppellir. Ik zal sterven als partizaan O bella ciao, bella ciao, bella ciao, ciao, ciao! Ik zal sterven als partizaan, delf mijn graf, maar pleeg geen rouw.
E seppellire lassù in montagna, o bella, ciao! bella, ciao! bella, ciao, ciao, ciao! E seppellire lassù in montagna, sotto l'ombra di un bel fior. En begraaf mij hoog in de heuvels. O bella ciao, bella ciao, bella ciao, ciao, ciao! En begraaf mij hoog in de heuvels onder bloemenschaduw blauw.
Tutte le genti che passeranno, o bella, ciao! bella, ciao! bella, ciao, ciao, ciao! Tutte le genti che passeranno, Mi diranno «Che bel fior!» In ’t voorbijgaan zeggen straks mensen O bella ciao, bella ciao, bella ciao, ciao, ciao! In ’t voorbijgaan zeggen straks mensen: voor wie bloeit die bloem daar nou?
«È questo il fiore del partigiano», o bella, ciao! bella, ciao! bella, ciao, ciao, ciao! «È questo il fiore del partigiano, morto per la libertà!» ’t Is de bloem van de partizanen O bella ciao, bella ciao, bella ciao, ciao, ciao! ’t Is de bloem van de partizanen, die voor de vrijheid viel - voor jou!

Credits & images: Netflix